Facebook is niet meer wat het geweest is. Elke paar maanden overvalt het ons met nieuwe instellingen, en in dat oerwoud van instellingen moet jij telkens de rommel weer gaan opkuisen — want hoe langer hoe meer zaken worden standaard gedeeld met iedereen, terwijl je er als gebruiker (terecht) vanuit gaat dat alles standaard op privé staat. Niet dus. Facebook kondigt de nieuwe instellingen maar al te vaak als “optioneel” aan, wat in se wel het geval is, maar in tegenstelling tot wat dat woord impliceert zijn de meeste instellingen “opt-out” (je moet zelf alles gaan uitzetten) in plaats van “opt-in” (niets verandert tenzij je ervoor kiest). Nu heb ik geen kaas gegeten van marketing, maar dit heeft me altijd al een agressieve, niet bepaald gebruikersvriendelijke techniek geleken.

Los van de hele heisa rond CEO Mark Zuckerbergs twijfelachtige attitude ten opzichte van privacy …

• (“They ‘trust me’. Dumb fucks.”
• “I’m trying to make the world a more open place”
  
• “Mark really does believe very much in transparency and the vision of an open society and open world, and so he wants to push people that way.”)

… en de vieze vuile dinges die hij nog niet zolang geleden uitgehaald heeft, had ik sowieso al een vreemd gevoel bij Facebookprivacy, en hoe vaker de instellingen aangepast werden, hoe meer dat gevoel groeide. Ik heb gisteren nog eens alle instellingen afgelopen en een opkuis gedaan in alles dat ik eigenlijk niet echt online hoef te hebben (groepen en pagina’s, events, links die ik ooit postte, notities die ik ooit schreef, …), en mijn foto’s staan nog op het to do lijstje. Opkuisen in je vriendenlijst volstaat tegenwoordig al niet meer, je moet óveral mee rekening houden.

Deze dingen zijn belangrijk, en ik vind het ook belangrijk dat iedereen er weet van heeft, dus schrijf ik erover. Ik zal het niet hebben over de obvious dingen (zet je adres niet open en bloot online, bazuin het niet rond als je op reis gaat, bescherm gevoelige informatie van je werkgever, …), want die dingen zijn van toepassing op alles wat je doet online. Het gevaar bij Facebook ligt al niet eens meer zozeer in die kleine dingetjes, maar is van een heel ander niveau. Let vooral op voor de volgende zaken:

• What happens on Facebook, stays on Facebook: nuh-uh, toch niet. Neem bijvoorbeeld de “Instant Personalisation” instelling. Een paar sites hebben met Facebook een overeenkomst, die inhoudt dat je gegevens automatisch (dat is de standaardinstelling!) geladen worden als je naar de sites in kwestie surft. Uitschakelen die handel.
  Ook de “Like” en “Recommend”-knoppen die je tegenwoordig overal op het internet tegenkomt zijn niet te vertrouwen, want het valt niet te voorspellen hoe ze werken; sommigen doen niet meer dan gewoon “liken” zoals we het gewoon zijn, andere knoppen zorgen ervoor dat je je als het ware inschrijft op de groep/pagina van dat bedrijf/merk, dus krijg je er updates van en stel je gegevens beschikbaar. Wat je op externe websites “liket” kan ook op (die, of andere) externe websites verschijnen bij andere mensen.
  Lees ook de kleine lettertjes bij de “Instant Personalisation” instelling: “Please keep in mind that if you opt out, your friends may still share public Facebook information about you to personalise their experience on these partner sites unless you block the application.” Griezelig, niet?
  De bottom line hier is, denk na waar je fan van wordt en waar je op klikt, zeker op externe sites, want alles dat je via Facebook over jezelf deelt kan en zal worden gebruikt voor targeted advertising en dergelijke meer.
• Applications vermomd als harmless amusement verzamelen jouw gegevens, zelfs als je die applications niet zelf gebruikt. Zelf kun je natuurlijk aanpassen waartoe je applications toegang geeft, maar ook Facebookvrienden kunnen jouw gegevens (onwetend) aan applications geven! Vink daarom best alles van het hele lijstje dingen die andere mensen van jou kunnen delen uit. I know I did.
• Alles dat nieuw is (of waarvan je denkt “dat heb ik vorig jaar allemaal wel eens goed gezet”), staat standaard op “zichtbaar voor iedereen”. De nieuwe layout die langzaam maar zeker op alle profielen zichtbaar wordt brengt met zich mee dat een aantal dingen terug voor iedereen zichtbaar zijn, maar ook op andere willekeurige momenten zijn gegevens zoals je naam, profielfoto, vriendenlijst, woonplaats, … al terug publiek geworden, helemaal vanzelf, dus wees op je hoede.
• De Facebook API. Vroeger was er een optie waarmee je Facebook kon verbieden jouw informatie te delen via de API. Die optie is er niet meer. Veel valt daar niet aan te doen, behalve meehopen met deze mannen dat er iets aan gedaan wordt (en ondertussen ook je instellingen in de gaten houden natuurlijk, als ik het goed begrijp deelt de API enkel je publieke informatie).
• Er zijn dingen die ik aan het vergeten ben, maar dat zijn de belangrijkste puntjes wel, denk ik.

Als je geen zin hebt om tijd te verspillen aan het doorspitten en uitvogelen van alle instellingen, test dan zeker eens met deze Facebook Privacy Scanner of de belangrijkste instellingen goed zitten en volg misschien ook deze simpele gids even (dat zijn dan nóg niet alle instellingen die je in de gaten hoort te houden, maar het is al een goed begin). Daarna kan het ook de moeite lonen om eens te herbekijken waar je ooit fan bent van geworden, dingen als “seks in de duinen” of zo weerspiegelen misschien niet echt meer wie je bent. Ik zeg maar iets.

‘t Is maar dat ik het wel handig vind om bepaalde dingen met bepaalde mensen te kunnen delen en mee te zijn met vrienden/verenigingen/gebeurtenissen/… , en dat er voorlopig niet echt een alternatief beschikbaar is, want eigenlijk is Facebook zo stilletjes aan toch wel vrij hoog komen te staan in mijn lijstje “bedrijven en applicaties die voor geen haar te vertrouwen zijn”.